Informacja o sympozjum z okazji 80-lecia Towarzystwa Polsko-Brazylijskiego

Stanisław PAWLISZEWSKI

Z okazji 80-lecia Towarzystwa Polsko-Brazylijskiego zorganizowane zostało sympozjum w dniu 24 listopada 2009 r. w siedzibie Liceum Ogólnokształcącego im. Rui Barbosy w Warszawie. Tematem sympozjum było: "Polska - Brazylia. Stan obecny stosunków, perspektywy i wyzwania w XXI wieku". Sympozjum odbyło się pod honorowym patronatem Ministra Spraw Zagranicznych RP, Ambasadora Brazylii w Warszawie i Prezesa Stowarzyszenia "Wspólnota Polska".

Program sympozjum obejmował wystąpienia oficjalne oraz referaty tematyczne. Pierwsza część obejmowała wystąpienia: prezesa Towarzystwa Stanisława Pawliszewskiego, Podsekretarza Stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych Grażyny Bernatowicz, Ambasadora Brazylii Carlosa Alberto Simasa Magalhãesa, Przewodniczącego Polsko-Brazylijskiej Grupy Parlamentarnej Sejmu RP Posła Tomasza Piotra Nowaka, Dyrektora Stowarzyszenia "Wspólnota Polska" Andrzeja Chodkiewicza, Dr Jacka Szymanskiego z Cascavel, stan Parana, wnuka założyciela Towarzystwa Polsko-Brazylijskiego.

Wicedyrektor Liceum Ogólnokształcącego im. Rui Barbosy Piotr Cacko w imieniu nieobecnego dyrektora Wiesława Włodarskiego stwierdził, że szkoła czuje się wielce zaszczycona mogąc gościć uczestników sympozjum z okazji 80-lecia Towarzystwa Polsko-Brazylijskiego. Piotr Cacko powiedział o bliskiej współpracy szkoły z Towarzystwem i Ambasada Brazylii w zakresie popularyzacji wiedzy o Brazylii i relacjach łączących oba kraje i narody.

Prezes Towarzystwa Polsko-Brazylijskiego powitał gości i w swym wystąpieniu przedstawił historię Towarzystwa, jego działalność na rzecz popularyzacji wiedzy o Brazylii, jej historii i kulturze, o stosunkach między obu krajami i narodami w różnych środowiskach społeczeństwa polskiego, a zwłaszcza wśród młodzieży licealnej i akademickiej. Prezes omówił współpracę Towarzystwa z następującymi instytucjami: Liceum Ogólnokształcącym im. Rui Barbosy, Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego, Stowarzyszeniem "Wspólnota Polska", Centrum Studiów Latynoamerykańskich oraz Instytut Studiów Iberyjskich i Iberoamerykańskich Uniwersytetu Warszawskiego, Ambasadą Brazylii, polskimi placówkami w Brazylii i niektórymi organizacjami polonijnymi ,w tym BRASPOL oraz o bliskiej współpracy z redaktorem czasopisma PROJEÇÕES wydawanego w Kurytybie ks. dr Zdzisławem Malczewskim. Wyraził gorące podziękowanie Ministerstwu Spraw Zagranicznych i innym instytucjom polskim oraz Ambasadzie Brazylii za poparcie i pomoc w realizacji przedsięwzięć podejmowanych przez Towarzystwo.

Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych RP Grażyna Bernatowicz wysoko oceniła rolę Towarzystwa w działaniu na rzecz utrwalania przyjaznych stosunków polsko-brazylijskich i szerzenia wiedzy o Brazylii ,jej historii , kulturze oraz osiągnięciach gospodarczych. Mówiąc o stosunkach polsko-brazylijskich stwierdziła , że Brazylia jest głównym politycznym i gospodarczym partnerem Polski w Ameryce Łacińskiej. Stosunki polsko-brazylijskie są tradycyjnie bardzo dobre. Mimo braku wizyt na najwyższym szczeblu politycznym w ostatnich latach , kontakty dwustronne są intensywne. W obu parlamentach działają bilateralne grupy parlamentarne. Istnieje mechanizm bilateralnych konsultacji polityczno- gospodarczych między ministerstwami spraw zagranicznych obu krajów. Miała miejsce wymiana misji gospodarczych oraz wizyta Ministra Obrony Narodowej RP w Brazylii. Współpraca gospodarcza między obu krajami rozwija się dobrze, istnieją szerokie możliwości intensyfikacji kontaktów gospodarczych. Stronie polskiej zależy na zmniejszeniu ujemnego dla nas salda obrotów handlowych. Minister Grażyna Bernatowicz mówiąc o perspektywicznych dziedzinach współpracy wymieniła m.in. udział inwestorów brazylijskich w prywatyzacji polskich zakładów chemicznych, współpracę w zakresie przemysłu rolno-spożywczego, nauki i techniki, współpracę w sektorze przemysłów morskich oraz turystyki. Wskazała, że Polsce, jako aktywnemu członkowi UE, zależy także na dalszym rozwoju dialogu politycznego UE - Mercosur i UE - Brazylia. Nawiązując do dialogu UE z Brazylią w ramach partnerstwa strategicznego stwierdziła, że podczas prezydencji Polski w RUE w drugiej połowie 2011 roku, prawdopodobnie w Gdańsku odbędzie się V Szczyt UE - Brazylia. Kończąc swe wystąpienie, Minister Grażyna Bernatowicz wyraziła podziękowanie Towarzystwu Polsko-Brazylijskiemu za pracę, jaką od 80 lat wykonuje na rzecz przyjaźni polsko-brazylijskiej i wzmacniania stosunków dwustronnych. Zapewniła, ze ministerstwo spraw zagranicznych w pełni docenia pracę Towarzystwa i popiera wszelkie inicjatywy mające na celu pogłębianie współpracy dwustronnej oraz więzi między społeczeństwami obu krajów.

Ambasador Brazylii Carlos Alberto Simas Magalhães w swym wystąpieniu wyraził uznanie dla funkcjonującej w stosunkach między Polską i Brazylią 80 lat społecznej organizacji, jaką jest Towarzystwo Polsko - Brazylijskie. Wyraził też uznanie dla działalności prezesa Towarzystwa Stanisława Paliszewskiego, byłego ambasadora polskiego w Brazylii. Ambasador stwierdził, że w przyszłym roku przypada 90. rocznica ustanowienia stosunków dyplomatycznych między obu państwami. Ambasador określił stosunki między Brazylią i Polską jako bardzo przyjazne, podkreślił wzrost obrotów handlowych, intensyfikację wzajemnych wizyt. Obie strony wykazują chęć dynamizacji stosunków. Mówca przedstawił politykę gospodarczą i społeczną swego kraju, dążenie do modernizacji technologicznej. Ambasador mówił również o brazylijskiej tożsamości narodowej. Brazylia zawsze wszystkich przyjmowała szczodrze i z wizją przyszłości. Jednym z dobrych przykładów jest liczna emigracja polska. Obecnie, kolejnym pokoleniom żyje się pomyślnie, stanowią niezbędny element społeczeństwa brazylijskiego. Ambasador stwierdził, że nowych wyzwań między Polską i Brazylią należy szukać w dynamicznych sektorach gospodarek obu krajów: w nauce i technologii, w rolnictwie, w poszukiwaniu alternatyw w ochronie środowiska, w wykorzystaniu rezerw energetycznych. Jednak celem tych starań pozostaje niezmiennie: przyjaźń oraz pomyślność obu narodów.

Przewodniczący Polsko-Brazylijskiej Grupy Parlamentarnej Sejmu RP poseł Tomasz Piotr Nowak przedstawił działalność Grupy w dziedzinie kontaktów z parlamentem brazylijskim, wskazał na dobrą okazję do zdynamizowania stosunków miedzy obu krajami jaką będzie przypadająca w maju 2010 roku 90. rocznica ustanowienia stosunków dyplomatycznych między obu państwami. Poseł wyraził uznanie dla działalności Towarzystwa Polsko - Brazylijskiego i jego udziału w przygotowaniu wystawy poświęconej 90-leciu stosunków między oby państwami.

Dyrektor Biura Zarządu Krajowego Stowarzyszenia "Wspólnota Polska" Andrzej Chodkiewicz w swym wystąpieniu przedstawił formy pomocy Stowarzyszenia na przestrzeni ostatnich 20 lat mające na celu wspieranie działań kulturalnych i oświatowych organizacji polonijnych, w tym BRASPOLu na terenie Brazylii i w kraju. Mówił też o planach inwestycyjnych, w tym o budowie siedziby BRASPOLu w Kurytybie, jako wielkiego ruchu społecznego Polonii brazylijskiej.

Dr Jack Szymanski z Cascavel, stan Parana, wnuk założyciela Towarzystwa Polsko- Brazylijskiego, podziękował za zaproszenie do udziału w sympozjum. Stwierdził, że polscy imigranci po prawie 150 latach życia w Brazylii zmienili swoje zainteresowania, nastąpiły wśród nich zmiany społeczne i zawodowe. Nazwiska polskie spotkać można w życiu politycznym, wśród pisarzy, dziennikarzy, artystów, wielkich lekarzy, wolnych zawodów, sportowców w Brazylii.

W drugiej części sympozjum referaty wygłosili: prof. dr Henryk Siewierski z Uniwersytetu w Brasilii na temat "Obecność kultury polskiej w Brazylii i kultury brazylijskiej w Polsce". Dr Joanna Gocłowska - Bolek z Centrum Studiów Latynoamerykańskich Uniwersytetu Warszawskiego na temat "Polsko - brazylijskie stosunki gospodarcze. Trendy i wyzwania" . Dr Jerzy Mazurek, wicedyrektor Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego i wykładowca w Instytucie Studiów Iberyjskich i Iberoamerykańskich wygłosił referat pt.: "Znaczenie Polonii brazylijskiej dla stosunków między Polską i Brazylią". Piotr Kobus, prezes Agencji Promocji Mañana mówił o "Obecności kinematografii brazylijskiej w Polsce". Moderatorem dyskusji była dr hab. Elżbieta Budakowska z Instytutu Profilaktyki Społecznej i Resocjalizacji Uniwersytetu Warszawskiego.

Wszystkie wystąpienia przyjęto z wielką uwagą i zainteresowaniem. W sympozjum uczestniczyło około 150 osób. Obecni byli przedstawiciele Ministerstwa Spraw Zagranicznych, Ministerstwa Gospodarki, Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, posłowie, przedstawiciele Kancelarii Sejmu i Senatu, Burmistrz i Zastępca Burmistrza Dzielnicy Praga Północ, przedstawiciele władz terenowych, pracownicy naukowi i studenci Centrum Studiów Latynoamerykańskich i Instytutu Studiów Iberyjskich i Iberoamerykańskich oraz Instytutu Socjologii Uniwersytetu Warszawskiego, przedstawiciele środowisk gospodarczych, kulturalnych, uczniowie liceum im. Rui Barbosy, przyjaciele Brazylii i członkowie Towarzystwa Polsko - Brazylijskiego. Uczestniczyli także przedstawiciele dyplomatyczni państwa Ameryki Łacińskiej akredytowani w Warszawie. Warto podkreślić, że w sympozjum udział wzięli dwaj goście z Brazylii: wspomniany wcześniej dr Jack Szymanski z synem Julio z Cascavel, stan Parana, wnuk Juliana Szymańskiego, założyciela Towarzystwa Polsko -Brazylijskiego i Marszałka Senatu RP w latach 1928-1930 oraz André Hamerski, wiceprezes stanowej organizacji polonijnej BRASPOL ze stanu Rio Grande do Sul. Dr Jack Szymanski z synem Julio, zostali przyjęci przez Marszałka Senatu RP Bogdana Borusewicza.

Sympozjum z okazji 80-lecia istnienia Towarzystwa Polsko-Brazylijskiego było ważnym wydarzeniem w szerzeniu wiedzy o Brazylii, jej historii, kulturze i rozwoju gospodarczym, o stosunkach polsko - brazylijskich i o Polonii brazylijskiej. Po zakończeniu sympozjum gości częstowano feijoadą, narodową potrawą brazylijską, zaoferowaną przez Ambasadę Brazylii. Oceny i wnioski zawarte w wystąpieniach stanowią liczący się wkład do dyskusji nad zdynamizowaniem stosunków między obu krajami. Sympozjum było też ważnym wydarzeniem w życiu Towarzystwa Polsko-Brazylijskiego, gdyż oceny i wnioski zawarte w wystąpieniach będą niezwykle pomocne w nakreślaniu kierunków działalności Towarzystwa na najbliższy okres.

Materiały z sympozjum zostaną opublikowane .