Promocja Brazylii i Polonii brazylijskiej w Warszawie

Stanisław PAWLISZEWSKI *

v W dniu 12 grudnia ubiegłego roku w Wyższej Szkole Komunikowania i Mediów Społecznych im. Jerzego Giedroycia w Warszawie odbyło się spotkanie obejmujące odczyt ambasadora Brazylii Marcelo Jardim oraz otwarcie wystawy "Polacy w Brazylii". Organizatorami spotkania były wspomniana wyżej uczelnia, ambasada Brazylii, Towarzystwo Polsko-Brazylijskie i Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego.

Spotkanie otworzył rektor uczelni prof. Waldemar Dziak. W swym odczycie ambasador Marcelo Jardim przedstawił historię kształtowania sie narodu brazylijskiego, dynamiczny rozwój gospodarczy kraju, główne założenia polityki zagranicznej Brazylii, jej aktywność w polityce międzynarodowej i regionalnej, w międzynarodowych stosunkach gospodarczych i negocjacjach handlowych. Podkreślił tradycyjne, bardzo dobrze rozwijające sie stosunki miedzy Brazylia i Polska, czego wyrazem jest między innymi poparcie Polski dla starań Brazylii o miejsce stałego członka Rady Bezpieczeństwa Narodów Zjednoczonych.

Po odczycie ambasadora Marcelo Jardim, nastąpiło otwarcie wystawy "Polacy w Brazylii". Wystawa jest polską wersją wystawy "Poloneses no Brasil" przygotowanej przez Brazylijczyków polskiego pochodzenia i Polaków w Brasilii i prezentowanej w wielu ośrodkach w południowych stanach Brazylii, gdzie znajdują się duże skupiska ludności polskiego pochodzenia. Wystawa będzie prezentowana do końca stycznia. W spotkaniu z ambasadorem Brazylii i w otwarciu wystawy uczestniczyła liczna grupa studentów wyższej szkoły dziennikarskiej, grupa uczniów klas maturalnych z dyrekcja liceum im. Rui Barbosy oraz członkowie Towarzystwa Polsko-Brazylijskiego.

v W dniu 15 stycznia bieżącego roku podczas pobytu w Warszawie prof. dr Henryk Siewierski, dyrektor Instytutu Literatury Uniwersytetu w Brasilii, zasłużony tłumacz dziel pisarzy i poetów polskich na język portugalski i pisarz, spotkał sie z młodzieżą Liceum Ogólnokształcącego im. Rui Barbosy w Warszawie. W spotkaniu oprócz młodzieży i grona nauczycielskiego uczestniczyli także przedstawiciele władz miejscowych oraz członkowie Towarzystwa Polsko-Brazylijskiego. Spotkanie otworzył dyrektor liceum Wiesław Włodarski przedstawiając zasługi prof. Henryka Siewierskiego - jako popularyzatora literatury polskiej w Brazylii i pisarza.

Grupa młodzieży pod kierownictwem nauczycielki języka portugalskiego Grażyny Misiorowskiej recytowała wiersze portugalskiego poety Fernando Pessoa, w języku portugalskim i w tłumaczeniu prof. Henryka Siewierskiego na język polski. Następnie pokazano film o współczesnej Brazylii przywieziony przez prof. Siewierskiego.

W swoim wystąpieniu prof. Siewierski mówił o Amazonii i swej fascynacji tym regionem, czemu dal wyraz w swej książce pt. "Raj nie do utracenia. Amazońskie silva rerum". Mówił też o popularyzacji dzieł pisarzy i poetów polskich w Brazylii oraz o pierwszym spotkaniu pisarzy i publicystów polskiego pochodzenia i Brazylijczyków zajmujących się tematyką polską, zorganizowanego na przełomie listopada i grudnia ubiegłego roku w Kurytybie przez „Braspol” i Konsulat Generalny RP.

Podczas wizyty w liceum prof. Henryk Siewierski zapoznał sie z bogatą działalnością szkoły w zakresie popularyzacji wiedzy o Brazylii, o bliskich historycznych związkach łączących oba narody i państwa oraz o Polonii brazylijskiej.

v W dniu 16 stycznia bieżącego roku odbył się Recital Noworoczny Weroniki Siewierskiej w Muzeum Literatury, Rynek Starego Miasta w Warszawie. Monika Siewierska, córka prof. Henryka Siewierskiego, jest studentką w Departamencie Uniwersytetu w Brasilii, w klasie fortepianu. Program recitalu obejmował utwory Fryderyka Chopina: trzy nokturny i etiudę oraz utwory trzech kompozytorów brazylijskich: Ernesto Nazareth: „Odeon”, „Tango Brasileiro”, Francisco Mignone: „Puladinho” i Heitor Villa Lobos: „Ciranda Nesta rua, nesta rua”.

Organizatorami recitalu byli ambasador Brazylii, dyrektor Muzeum Literatury i dyrektor Muzeum Historii polskiego Ruchu Ludowego. Licznie zgromadzonych gości powitał dyrektor Muzeum Literatury Janusz Odrowąż-Pieniążek. Ambasador Brazylii Marcelo Jardim w swym wystąpieniu powiedział między innymi: " Polska mi Brazylia są krajami, które bardzo cenią muzykę, które kochają dobrą muzykę i które szczycą się wybitnymi kompozytorami i wykonawcami. Dzisiaj wieczorem spotykamy się z Weroniką Siewierską, młodą polsko-brazylijska pianistką, która mieszka w Brazylii. Weronika jest studentka Uniwersytetu w Brasílii (UnB). Studiowała pod kierunkiem profesorów Jerzego Lukowicza, Andrzeja Pikula i Luiza Medalhi... Jej rodzina jest głęboko związana z Brazylia. Rodzina Państwa Siewierskich jest żywym symbolem harmonijnej integracji pomiędzy naszymi krajami."

O wpływie muzyki Fryderyka Chopina na mużykę brazylijską mówił dr Jerzy Mazurek, wicedyrektor Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego. Powiedział on między innymi: " Wielki polski poeta, Cyprian Kamil Norwid powiedział kiedyś o muzyce Chopina, że jest ona "podnoszeniem ludowego do ludzkości". Dlatego nie dziwi nas, że nawet to, co jest w niej tak polskie, ludowe i narodowe, zostało zaadaptowane przez inne narody i jest w nich obecne, jako własne, a zarazem uniwersalne dziedzictwo kultury. Również w Brazylii muzyka Chopina nie jest "ciałem obcym", ale żywą tkanką jej własnej kultury. Wielu pianistów brazylijskich brało udział w Konkursach Chopinowskich, a jeden z nich, Artur Moreira Lima, był laureatem drugiej nagrody w 1965 roku".

Recital Moniki Siewierskiej został bardzo gorąco przyjęty przez licznie zgromadzoną publiczność, która długimi oklaskami domagała się powtórzenia utworów kompozytorów brazylijskich. Po części oficjalnej podano tradycyjne przysmaki kuchni brazylijskiej.

Spotkanie, o których wspominam były kolejnym przykładem promocji wiedzy o Brazylii, jej kulturze oraz o bliskich historycznych więzach łączących oba kraje i narody.